skip to Main Content

Waarom de griep ieder jaar heerst

Er is verwarring over wat de griep precies is. In het dagelijks leven wordt de term ‘griep’ gebruikt bij klachten als hoesten en koorts. Dit is niet wat griep is. De echte griep wordt veroorzaakt door het influenzavirus. Het is een besmettelijke ziekte van de luchtwegen.  Deze informatie gaat uitsluitend over de echte griep.

Waarom komt griep telkens terug?

Het influenzavirus is zeer besmettelijk en is aanwezig in speeksel, snot en slijm. Het kan daarom makkelijk van mens tot mens worden overgedragen of via voorwerpen die zijn aangeraakt door iemand die het virus bij zich draagt. De incubatietijd van griep is één tot twee dagen. In die tijd zijn mensen met het virus al wel besmettelijk. Ook nadat de symptomen van de griep verdwenen zijn kunnen zij nog het virus overdragen. Die periode kan zo’n vijf dagen duren, bij kinderen zelfs langer.

Ondanks de blootstelling aan griep die hierdoor veel voorkomt, kan je telkens opnieuw ziek worden van de griep. Dit komt doordat  er verschillende soorten griepvirussen zijn die steeds veranderen, waarmee je dus weer besmet kunt worden.

Er zijn twee typen influenzavirussen die de meeste griep bij mensen veroorzaken: influenzavirus A en B. De type-A-virussen zijn weer verder onder te verdelen in subtypen, zoals H1N1 en H3N2. De influenza-B-virussen worden onderverdeeld in lijnen, namelijk de Yamagata-lijn en de Victoria-lijn.

De verschillen tussen griep en verkoudheid

Een griep verschilt op verschillende vlakken van een verkoudheid.

  • De symptomen van verkoudheid zijn in vergelijking met de griep mild en leiden zelden tot ernstige complicaties. Bij griep is dit vaker het geval, zeker bij mensen die binnen een risicogroep vallen, zoals ouderen en mensen met een verminderde weerstand.
  • Griep wordt veroorzaakt door het influenzavirus, verkoudheid door tal van virussen, meestal het rhinovirus.
  • De symptomen zijn niet hetzelfde. Zo treedt bij een reguliere verkoudheid geen hoge koorts op.

Wat zijn griepsymptomen?

Echte griep is te herkennen aan deze symptomen:

  • Hoge koorts, binnen 12 uur oplopend tot 39 graden
  • Koude rillingen
  • Hoofdpijn
  • Heftige spierpijn en vermoeidheid
  • Keelpijn en droge hoest

Risicogroepen

De volgende groepen lopen een extra groot risico:

  • Mensen met een leeftijd van 60 jaar of ouder
  • Mensen met longziekten en aandoeningen aan de luchtwegen, zoals astma, chronische bronchitis of longemfyseem
  • Mensen met hartziekten, zoals mensen die een hartaanval gehad hebben, mensen die hartklachten hebben zoals hartritmestoornissen, of mensen die een hartoperatie hebben ondergaan
  • Mensen met diabetes (suikerziekte); niet alleen mensen die insuline spuiten, maar ook de mensen die tabletten met bloedsuikerverlagende middelen slikken of een diabetesdieet volgen
  • Mensen met een nieraandoening; vooral als de nieren door een ziekte niet goed werken (dus niet bij nierstenen)
  • Mensen met weinig weerstand door andere ziekten of door een medische behandeling, bijvoorbeeld mensen die recent een beenmergtransplantatie hebben ondergaan, mensen die met hiv zijn geïnfecteerd, mensen waarbij de milt is verwijderd (asplenie), mensen met een auto-immuunziekte, mensen met leukemie (bloedkanker) en mensen die chemotherapie of bestraling ondergaan
  • Mensen met een leeftijd vanaf 6 maanden tot 18 jaar die langdurig salicylaten gebruiken (bijvoorbeeld bij chronische darmaandoeningen)
  • Mensen met een verstandelijke handicap die begeleid wonen
  • Mensen met een woning in een verpleeghuis die niet vallen onder bovengenoemde categorieën

Neem in de volgende gevallen  contact op met de huisarts:

  • benauwdheid
  • veel slijmproductie bij het hoesten
  • sufheid
  • te weinig drinken of plassen

Wat te doen tegen griep?

Bij de meeste mensen gaat griep vanzelf weer over, zonder blijvende klachten of gevolgen. Het is vervelend, maar verder relatief onschuldig. Er bestaan ook geen medicijnen die mensen specifiek van de griep genezen. In de meeste gevallen is het advies om rust te nemen en genoeg water te drinken. Tegen de pijn en de koorts helpt paracetamol wel wat (voor volwassenen maximaal 4 maal daags 2 tabletten van 500 mg).

Er bestaat wel een preventieve maatregel: de griepprik.

Waarom de griepprik?

De griep kan tot complicaties leiden, zoals een longontsteking. Dit kan bij bepaalde risicogroepen tot ernstige gezondheidsproblemen leiden. De griepprik kan deze complicaties voorkomen bij bovengenoemde risicogroepen. De inenting beschermt tegen een aantal veelvoorkomende varianten van het influenzavirus.

Door deze bescherming verkleint de griepprik dus de kans dat iemand de griep krijgt, maar kan dit niet altijd voorkomen. Het kan zijn dat mensen die de griepprik hebben gekregen toch ziek worden van het virus. In die gevallen verloopt de ziekte wel met minder ernstige complicaties.

Wie kan de griepprik halen?

De griepprik wordt ieder jaar gratis aangeboden aan mensen die binnen een van de bovengenoemde risicogroepen vallen. Ook mensen die niet binnen een van deze groepen vallen kunnen de griepprik halen. De kosten van de griepprik moeten dan zelf worden betaald. Voor de prik is een recept van de huisarts nodig.

Wat doet de griepprik?

De griepprik bevat een afgezwakte en dode vorm van het griepvirus. Door dit toe te dienen maakt het lichaam afweerstoffen aan en wordt de kans op griep kleiner. Omdat het virus in de prik niet meer leeft, is het niet mogelijk om ziek te worden door de griepprik. Wel kunnen er enkele bijwerkingen optreden, zoals lusteloosheid, hoofdpijn of een lichte verhoging, Dit gebeurt omdat het lichaam de inenting verwart met een echte infectie. Dit is positief, omdat deze bijwerkingen aangeven dat het lichaam afweerstoffen vormt.

Is er een griepepidemie?

Ieder jaar krijgen veel mensen in Nederland griep, maar niet iedereen wordt erdoor getroffen. Het gaat om slechts 5 tot 10 procent van de mensen. Als er veel griepgevallen tegelijkertijd voorkomen, dan wordt al snel gesproken van een griepepidemie.

Van een epidemie is echter pas sprake als het aantal mensen dat bij hun huisarts aanklopt met griepachtige klachten twee achtereenvolgende weken hoger ligt dan 58 per 100.000 inwoners. Op de website van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu wordt bijgehouden hoeveel griep er voorkomt in Nederland.

Back To Top